Wat is psoriasis?
Psoriasis is een van de meest voorkomende huidaandoeningen ter wereld. In Nederland hebben ongeveer 350.000 mensen deze aandoening. Psoriasis is een chronische ontstekingsziekte waarbij je huid is aangedaan. Het kan op plekken verspreid over je hele lichaam voorkomen en ziet er meestal rood en schilferig uit. Ook kunnen de plekken jeuken en pijn doen, omdat de huid erg droog is.
Symptomen psoriasis
Er zijn verschillende vormen psoriasis, maar de meest voorkomende vorm is psoriasis vulgaris ook wel chronische plaque psorias genoemd. Deze vorm van psoriasis is herkenbaar aan de grote rode plekken op je huid met schilfers, vooral op je ellebogen, knieën, hoofdhuid en onderrug. Psoriasis kan ook voorkomen op de nagels. De nagel heeft dan een gelige kleur met schilfers en eelt eronder. Soms kan de nagel ook loslaten van het nagelbed.
Ongeveer 30 procent van de mensen met psoriasis van de huid, hebben ook in meer of mindere mate artritis psoriatica. Dit is een reumatische aandoening die wordt gekenmerkt door ontstekingen in de gewrichten en pezen. Je hebt hierdoor last van pijnlijke gewrichten. Omgekeerd hebben vrijwel alle mensen met artritis psoriatica psoriasis van de huid.
Psoriasis aan de huid kan spontaan of juist zeer geleidelijk ontstaan. Soms kunnen de psoriasisplekken voor een lange tijd tot een klein deel van je huid beperkt blijven en zich dan ineens over een groter deel van je huid verspreiden.
Een aantal factoren die voor uitbraak van de ziekte zorgen zijn:
- Een koude, vochtige omgeving.
- Stress.
- Bepaalde bacteriële infecties (streptokokken bacteriën).
- Hormonale veranderingen.
- Bepaalde medicijnen.
- Roken en het drinken van alcohol.
Hoofdhuidproblemen
Veel mensen met psoriasis hebben last van hoofdhuidproblemen. Dit wordt ook wel psoriasis van de hoofdhuid genoemd en komt alleen voor op het behaarde hoofd. Deze vorm van psoriasis kan voorkomen in combinatie met andere uitingen van psoriasis, maar kan ook alleen op de hoofdhuid voorkomen. Je herkent psoriasis van de hoofdhuid aan rode schilferige plekken, die vastzitten aan je hoofdhuid. Het lijkt een beetje op eczeem of roos door de witte schilfers, maar bij eczeem en roos zijn de schilferingen fijner en over het hele hoofd verspreid, terwijl bij psoriasis van de hoofdhuid het plekken met schilfers zijn, die vastzitten aan de hoofdhuid. Psoriasis van de hoofdhuid kan erg veel jeuk veroorzaken, vaak erger dan psoriasis ergens anders op je lichaam.
De behandeling van psoriasis op het behaarde hoofd verschilt van psoriasis ergens anders op je lichaam. Door de haren op je hoofd is een crème of zalf namelijk niet geschikt. Vaak wordt er gekozen voor een behandeling met een lotion of emulsie met hormonen (corticosteroïden). Zo is er bijvoorbeeld een hormoon bevattende shampoo beschikbaar waarmee het haar gewassen kan worden. Voor de dagelijkse verzorging is het verstandig de hoofdhuid zo weinig mogelijk te irriteren. Gebruik een milde shampoo zonder parfum.
Oorzaak psoriasis
Psoriasis wordt veroorzaakt door een stoornis in de huidgroei. Er worden plaatselijk te veel en te snel nieuwe huidcellen aangemaakt, die niet tijdig weer afgestoten kunnen worden. Door deze opstapeling van huidcellen ontstaan er psoriasisplekken.
Psoriasis kan op elke leeftijd ontstaan, maar meestal ontstaat de aandoening tussen de 10 en 30 jaar. Ook erfelijkheid speelt een rol: als één van je ouders psoriasis heeft is er 10 procent kans dat jij de huidziekte ook krijgt. Als allebei je ouders psoriasis hebben is de kans zelfs 50 procent dat jij de ziekte ook krijgt. De huidziekte komt ook vaker voor bij blanke mensen dan bij mensen met een andere huidskleur.
Behandeling psoriasis
Psoriasis is een chronische aandoening en is (nog) niet te genezen. Wel kan de ziekte met medicijnen steeds beter behandeld worden. Psoriasisplekken kunnen na een behandeling weken tot soms jaren wegblijven. Er zijn verschillende soorten therapieën. Wat de meest geschikte behandeling is, is afhankelijk van de aard, ernst en hardnekkigheid van de psoriasis en in hoeverre je last hebt van de aandoening.
Lokale therapie
Mildere vormen van psoriasis worden meestal behandeld met lokale therapieën. Dit is een zalf, crème of lotion die je op de psoriasisplekken smeert. Vooral crèmes op basis van natuurlijke oliën, vaseline en vitamine E blijken een positieve werking op de huid te hebben. Het gebruik van natuurlijke oliën slaat meestal goed aan, omdat olie uit kleine moleculen bestaat die diep door de huid heen kunnen dringen. Een vette crème zorgt ervoor dat de schilfers op de huid oplossen en je huid soepeler wordt. Het vetlaagje wat je op de huid smeert zorgt er ook voor dat de geringe hoeveelheid vocht die er nog in je huid zit niet kan verdampen. Crèmes bij behandeling van psoriasis trekken vaak snel in de huid door de natuurlijke lipiden. Lipiden zijn natuurlijke vetten, het zijn moleculen die je lichaam van nature bezit, die helpen de huidbarrière van binnenuit te herstellen. Ze kunnen als energiebron dienen of als bouwstof voor lichaamscellen.
Geïrriteerde huid?
Gebruik Decubal Body Crème voor een intensieve verzorging van je huid. De bodycrème bevat 40% lipiden en is parabenen en parfumvrij.
Andere behandelmethoden
Voor de meeste mensen met psoriasis is zo’n lokale behandeling met een zalf, crème of lotion voldoende. Wanneer deze behandeling onvoldoende effect heeft of de psoriasis te veel verspreid is over je lichaam, kan er lichttherapie of systemische therapie ingezet worden. Systemische therapieën zijn medicijnen die je inneemt (zoals een pil) of injecteert met een naald.
Huidverzorging psoriasis
Hier volgen een aantal tips over wat je beter niet kan doen bij psoriasis of wat je juist kan doen om de psoriasis te verbeteren.
Wat kun je beter niet doen:
- Probeer niet te krabben aan de psoriasisplekken, omdat dit de plekken kan verergeren.
- Als je heftige jeuk hebt kun je de huid beter koelen met ijsblokjes of koud water met azijn of citroensap.
- Gebruik alleen zeep als het echt nodig is en wrijf de zeep niet te hard in.
Wat is wel verstandig om te doen:
- De zon kan psoriasis verbeteren, maar pas op dat je niet verbrand.
- Verstandig is om katoenen kleding te dragen, omdat dit je huid koeler houdt. Synthetische kleding kan namelijk broeierig zijn en je huid irriteren.
- Voordat je de crème opsmeert is het verstandig de schilfers op je huid voorzichtig te verwijderen. Zo neemt je huid de crème veel beter op en kan het goed zijn werk doen.
- Dagelijks douchen, in bad gaan of zwemmen zorgt ervoor dat de schilfers een beetje wegschuren. Doe dit echter niet met of in te heet water, omdat je huid hierdoor juist meer uitdroogt. Gebruik bij voorkeur een douche olie zonder parfum zodat je huid tijdens het douchen niet uitdroogt maar juist gevoed wordt.
- Je kunt het beste een vloeibaar product gebruiken of het sop over je huid laten lopen.
Voor al je vragen over psoriasis kun je ook terecht bij onze artsen in het online spreekuur over psoriasis >>.